“Blockchain in het lab is geen hype”

8 jun, 2018

Blockchain heeft misschien geen beste naam met dank aan de bitcoinhype. Maar de technologie die erachter zit kan het lab veel voordelen brengen op het gebied van veilig omgaan met data.

De wereld digitaliseert in hoog tempo en de veiligheid van data is een steeds vaker terugkerend probleem. Dat is niet alleen van belang voor onze privacy, ook laboratoria hebben hiermee te maken. Denk aan het uitwisselen van medische gegevens van ziekenhuispatiënten. “Je wilt zeker weten dat er niet met je data gerommeld kan worden,” zegt Harry Boer, oprichter van DAPP Development. Hij is gespecialiseerd in blockchain en denkt dat die technologie de oplossing is voor het veilig vastleggen en uitwisselen van data, ook op het lab.
“Informatie zit nu vooral in databases. Die zijn weliswaar beveiligd, maar als iemand kwaad wil kun je altijd inbreken. Een medewerker van het NFI wordt er bijvoorbeeld van verdacht haar eigen bloedmonsters te hebben gemanipuleerd om te verdoezelen dat ze met teveel alcohol achter het stuur zat. Dat kan niet wanneer je data vastlegt met behulp van de blockchaintechnologie. Die is per definitie 100% veilig,” aldus Boer.

Onveranderbaar
“In een lab heb je veel verschillende partijen,” zegt Peter Boogaard, oprichter van Industrial Lab Automation en ervan overtuigd dat blockchain ook voor het lab gemeengoed zal worden. “Laboranten, leveranciers en externe labs werken samen. Daarnaast zijn er diverse controlepunten bij QA, regulations en customer care. Als iedereen met de blockchain werkt is alle data overal hetzelfde. Dat is data-integriteit by design.”
Boer ziet alleen maar voordelen voor allerlei soorten laboratoria. “Het veilig uitwisselen van patiëntgegevens ligt voor de hand. Maar denk ook aan sensordata voor bijvoorbeeld fijnstofmetingen of bodemverontreinigingsdata. Daarvan wil je zeker weten dat er niet mee gerommeld wordt achteraf. Bij zaken over patentrecht wil je kunnen bewijzen dat jouw lab de uitvinding al heeft gedaan voordat de concurrent dat deed. Nu kun je data in een labjournaal aanpassen en zal het geen overtuigend bewijs zijn. Met blockchaintechnologie is dat bewijs er wel.”
Nog een voordeel volgens Boogaard is dat auditing ingebouwd zit in het systeem. “Het hele dataspoor is vastgelegd. Auditing kost dus veel minder tijd en geld.”

 

blockchain.png

 

Veilig uitwisselen
De bedoeling is volgens Harry Boer dat blockchaintechnologie als extra stukje wordt ingebouwd in bijvoorbeeld LIMS en LES systemen en in de software van het Internet of Things. “De laborant hoeft hier niets van te merken. Wanneer hij bijvoorbeeld een typefout maakt herstelt hij die gewoon met een opmerking erbij. Het gaat erom dat wijzigingen niet stiekem kunnen gebeuren. Het gaat ook om wat de klant wil. Die zal kiezen voor het lab met de veiligste manier om zijn data op te slaan en uit te wisselen.”
Boer ontwikkelt met DAPP Development een prototype van deze software. Daarbij krijgt hij vaak de vraag of het gedistribueerd opslaan van data wel veilig is. “Daarom kiezen wij voor een systeem waarbij permissies kunnen worden toegekend, in tegenstelling tot bitcoin. Een ziekenhuis kan bijvoorbeeld diverse laboratoria toegang geven en ook instellen of ze enkel data kunnen lezen of ook nieuwe data kunnen toevoegen. Zo weten we zeker dat patiëntendata niet op een pc in Oekraïne terechtkomt. Want dat wil je niet, ook al kunnen zij niets met de versleutelde gegevens.”\

 

LT1806_BastienneWentzel_Blockchainkader.jpg

 

Jonge technologie
Boer weet zeker dat blockchain geen hype is. “Dit gaat gewoon komen. Het zal nog enkele jaren duren, want met name softwarebedrijven moeten het nog inbouwen.” Grote bedrijven zijn enthousiast, de ict-afdeling vaak wat minder, zegt Boer. “Daar speelt een gebrek aan kennis. Zij denken bijvoorbeeld dat het veel energie kost, net als de bitcoin. Maar dat is niet waar.” Boogaard denkt dat het nog drie tot vijf jaar duurt voordat de technologie het lab heeft veroverd. “Dit is een evolutie, net als de elektrische auto. De technologie is er wel, maar de applicaties nog niet.”
De technologie is nog wel heel jong, zegt Boer. Dat zorgt voor kinderziektes wat betreft regulering en standaardisering. “Maar dat komt wel,” denkt hij. “Het belangrijkste probleem op dit moment is het gebrek aan kennis bij softwareontwikkelaars.” Boers software moet eind van het jaar klaar zijn om in te bouwen in labautomatiseringssystemen. “Dan is het afwachten of deze bedrijven dit van ons willen implementeren.”