Efficiënter onderzoek dankzij labautomatisering

24 jun, 2020

Automatisering verbetert de kwaliteit van onderzoek, voorkomt fouten en bespaart geld. Dat ervaart ook Lifelines sinds de samenwerking met iVention. ‘Wat wij doen in het lab, reproduceert iVention in zijn LIMS.’

Lifelines is een grootschalig bevolkingsonderzoek in Noord-Nederland, waarbij de gezondheid van 167.000 personen gedurende 30 jaar wordt gevolgd. Iedere 5 jaar start een nieuwe onderzoeksronde, die zo’n 5 jaar duurt, waarbij de deelnemers verschillende tests ondergaan. Ook staan ze biologische monsters af. Die worden opgeslagen in de Lifestore, een enorme biobank met een geautomatiseerde vriezerruimte van -80 °C.

Flexibel en eenvoudig

‘Inmiddels liggen er bijna tien miljoen samples in de ruimte’, zegt Hilde Laeremans, research analist bij Lifelines. Behalve voor de Lifestore is Laeremans ook verantwoordelijk voor het laboratorium en de implementatie van het nieuwe LIMS. Dagelijks verwerkt Lifelines honderden samples, inclusief terugkoppeling van analyseresultaten. ‘Daarnaast is ieder sample dankzij een barcode altijd traceerbaar’, vertelt Laeremans. ‘Die zaken zorgen voor enorme hoeveelheden data en ons oude LIMS liep tegen zijn limieten aan qua performance en capaciteit.’

Na een demonstratie koos Lifelines voor een nieuw systeem: het iVention Lab Execution System (iLES). iLES werkt met moderne cloudtechnologie, waardoor je eindeloos kunt opschalen. Het LIMS kan dus meegroeien met Lifelines. ‘Daarnaast is iLES volledig configureerbaar naar de wensen van de klant’, zegt Johan Bonouvrie, managing consultant bij iVention en projectleider tijdens de implementatie bij Lifelines. Fase 1 van de overgang naar iLES is inmiddels voltooid. ‘Die bestond uit de automatiseringsstappen die nodig waren om de derde onderzoeksronde te starten.’

Op het lab van Lifelines traint Bonouvrie Jildert Akkerman, research analist bij Lifelines, in het gebruiken van iLES. ‘Inmiddels ben ik niet meer alleen research analist, maar ook applicatiebeheerder’, zegt Akkerman. Bonouvrie: ‘Jildert heeft veel affiniteit met ICT. Dat is handig, maar kennis van programmeren heb je voor iLES niet nodig. Daarom kunnen Jildert en Hilde uiteindelijk volledig zelfstandig processen aanpassen, het systeem uitbreiden en nieuwe workflows ontwerpen.’

Stap voor stap

Bij zo’n workflow breek je het proces op in kleine stapjes. Stap 1 is bijvoorbeeld het binnenkomen van de bloedbuisjes op het lab. Tijdens stap 2 worden deze gecentrifugeerd, waarna de pipetteerrobot tijdens stap 3 het bloedplasma onderverdeelt in kleine cupjes. ‘Deze stappen moeten elkaar precies opvolgen’, zegt Laeremans. ‘Je kunt geen buisjes centrifugeren als ze nog niet ontvangen zijn, of bloedplasma pipetteren als er nog niet gecentrifugeerd is. Door alles te automatiseren, weet iLES precies wat er moet gebeuren. Zo word je stap voor stap door het proces geloodst.’

Als er iets misgaat, volgt een foutmelding, zodat er geen verkeerde data in de databank terechtkomen. De kans op menselijke fouten wordt nog verder geminimaliseerd doordat iLES via interfaces is gekoppeld aan andere applicaties. Manueel overtypen van data is dan niet meer nodig. ‘Hoe meer geautomatiseerd het systeem is, hoe minder menselijke fouten er kunnen ontstaan’, zegt Laeremans.

Als ook de tweede fase – het overzetten van de miljoenen samples in de Lifestore van het oude naar het nieuwe systeem – van de implementatie voltooid is, heeft Lifelines nog maar 0,5 fte nodig om de applicatie te onderhouden. Het resultaat is een volledig geautomatiseerd IT-systeem dat de efficiëntie en kwaliteit van het onderzoek bevordert en de kosten vermindert.